Leren zonder drempels begint bij het proces

OKE artikel

Standaarden klinken zelden sexy. Toch is OKE, de standaard voor het uitwisselen van examen- en resultaatgegevens, precies wat het onderwijs nodig heeft om rust te brengen in een van de meest kwetsbare processen: examinering. In dit artikel dat eerder verscheen op de website van Npuls, licht projectmeester Bert-Jan Klaren toe waarom procesoptimalisatie van de digitale examenketen voor mboRijnland het startpunt is van OKE.

Over “Leren zonder drempels”

Leren zonder drempels’ van Npuls is een landelijke samenwerking van mbo-, hbo- en wo-instellingen om onderwijs flexibeler en toegankelijker te maken. Studenten krijgen meer regie over hun leerroute, kunnen makkelijker vakken bij verschillende instellingen volgen en lopen minder tegen administratieve barrières aan. Omdat de arbeidsmarkt snel verandert worden maatwerk, bijscholing en doorstroom steeds belangrijker. Zo kunnen studenten zich beter blijven ontwikkelen en aansluiten op de vraag van werkgevers.

Binnen ‘Leren zonder drempels’ van Npuls staat OKE voor Onderwijskoppelingen Examinering. Het project richt zich op het standaardiseren van digitale gegevensuitwisseling rondom examinering en onderwijsaanbod tussen verschillende onderwijssystemen en instellingen. Hierdoor kunnen mbo-, hbo- en wo-instellingen eenvoudiger gegevens delen en studenten flexibeler onderwijs volgen, ook over instellingen heen. OKE wordt genoemd als onderdeel van het thema ‘Ontsluiten onderwijsaanbod’.

Meer dan techniek en systemen

Als het over OKE gaat, gaat het gesprek al snel over techniek en systemen. Begrijpelijk maar voor mboRijnland begint de voorbereiding ergens anders: bij het proces. Vanuit mijn rol als onderwijs-projectmanager zie ik dagelijks dat de digitale examenketen geen IT-vraagstuk is, maar een samenspel van mensen, afspraken en beslissingen. Net als bij zoveel andere organisaties, draait het in het onderwijs om processen, afspraken en samenwerking. En juist daar ontstaan de meeste drempels.

Studentenadministratie staat centraal

Voor veel mbo-instellingen is Osiris het kloppend hart van de studentenadministratie. Alles komt daar samen: administratie, resultaten, voortgang, diplomering. Dat hart functioneert echter alleen goed als de data die erin stroomt betrouwbaar is. En precies daar maakt OKE het verschil.

In plaats van handmatig overtypen, losse spreadsheets en maatwerkoplossingen, biedt OKE één afgesproken manier waarop examengegevens vanuit toetssystemen in Osiris terechtkomen: automatisch, eenduidig en herleidbaar. Dat leidt tot minder fouten, minder herstelwerk en vooral: minder stress aan het einde van een periode.

Het begint met duidelijkheid

De grootste winst zit voor ons echter niet in de techniek. OKE dwingt instellingen om het gesprek te voeren dat vaak te lang impliciet bleef. Wat betekent een resultaat eigenlijk? Wanneer is een examenonderdeel afgerond? En wie stelt dat vast? Vragen die soms jarenlang zijn omzeild, worden ineens onvermijdelijk. Osiris legt die keuzes vervolgens genadeloos vast.

Juist die ‘confrontatie’ maakt OKE waardevol. Het maakt onduidelijkheden zichtbaar en nodigt uit om processen opnieuw en beter in te richten. Niet als ICT-project, maar als gezamenlijke leeropgave van onderwijs, examencommissies en administratie. Procesoptimalisatie is daarom voor mboRijnland het logische startpunt: eerst helderheid creëren, dan pas standaardiseren. Hierbij is proceseigenaarschap essentieel – een heel ander onderwerp waar we binnenkort uitgebreid op terugkomen.

Voordelen voor studenten

Het effect van standaardisatie en procesoptimalisatie merken studenten als eersten. Resultaten staan sneller en consistenter in Osiris. Docenten en ondersteunende diensten houden tijd over. En examencommissies kunnen zich richten op kwaliteit, in plaats van correcties achteraf.

OKE is geen magische knop. Maar samen met Osiris helpt het ons wel om te doen wat we al jaren zeggen: werken op basis van vertrouwen in data — zodat het weer over leren kan gaan. En dat is toch de essentie van het onderwijs?

Kortom: minder Excel. Meer overzicht. En een examenketen die klopt.

Over Bert-Jan

Bert-Jan Klaren is projectmeester bij Projectlokaal en als onderwijs-projectmanager bij mboRijnland werkzaam. Hij werkt aan de optimalisatie van de digitale examenketen en de implementatie van OKE, met een focus op heldere processen en betrouwbare data. Waar anderen problemen zien, behoudt Bert-Jan zijn rust en zorgt hij voor oplossingen met draagvlak.

Meer weten?

Wil je meer weten over wat Projectlokaal kan betekenen voor jouw uitdagingen in het onderwijs? Of wil je eens in gesprek met Bert-Jan over OKE? Neem dan contact met ons op.